صفحه نخست

بسم الله الرحمن الرحیم

 

اهداف راهبردی گل نظر «فرهاد»، کاندیدای مستقل برای کرسی نمایندۀ مردم در پارلمان از بدخشان

هدف کلّی: همه برای یکی و یکی برای همه!

هدف کلّی این مقوله اینست که: یعنی توده ها از میان شان تنها و تنها یک شخص را به عنوان نماینده شان بر می گزینند و اورا به پارلمان می فرستند، و از طریق همان یک فرد حقوق حقّه شان را از حکومت مطابق به قانون مطالبه می کنند. فرد منتخب، نه تنها انعکاس دهنده صدای خفته مردم است، بلکه منتهای درجه تلاش اش را به خرچ میدهد تا توده ها از حقوق مدنی شان (که خواهان آن هستند)، مستفید گردند. از اینجاست که شعارِ «همه برای یکی و یکی برای همه» جامه عمل می پوشد و به یک شعار میان تهی نمی ماند.
روی این ملحوظ، این مقوله را هدف کلّی خویش، به عنوان شعار برگزیده ام.
مقاصد کلّی: انتخابات پارلمانی روندی است که اتباع یک مملکت در آن سهم به سزایی دارند. در این روند مردم به دو گروه تقسیم می شوند – آنهایی که میخواهند به نمایندگی از مردم، خود را برای پارلمان نامزد کنند، و آنهایی که می خواهند از جمع کاندیدان یک و یا چند تن را بر گزینند و آنها را از طریق روند رأی دهی آزاد، به پارلمان معرفی کنند. شرط اساسی در اینجا هوشیاری کاندیدان است که باید خواست و اراده مردم را نادیده نگیرند و سبب ناکامی یکدیگر نشوند و شرط دوم شرکت عملی مردم و رأی دادن به کاندید مورد نظر است. و در این مورد هم باید مردم تصمیم هوشیارانه را در پیش گیرند که کدام شخص می تواند از خواسته های قانونی مردم شان در ولسی جرگه دفاع جانانه نماید. بنده به انتخابات عادلانه و دموکراتیک معتقد می باشم؛ زیرا که آن ضامن بوجود آمدن یک پارلمان واقعی می باشد که ممثل مؤلفه دیموکراسی در یک جامعه کثرت گرا بوده و متشکل از نماینده گان قانونی مردم از طیف های مختلف ساکنین کشور می باشد. ادامه دارد

گفت و گویی با استاد علی شاه صبار

نوشته: خدای بهردی جوهری

در شهرستان شغنان و فراتر از آن استاد علی شاه صبار نام آشنایی است برای من و هم نسلانم و اغلباً از شخصیت والا و درایت علمی استاد صبار در مجالس، سخنان بی شماری در میان افراد چیز فهم رد و بدل می شد. منِ روستا بچه هر از گاهی که دربارۀ شخصیت هایی چون استاد صبار می شنیدم که از دیار من برخاسته اند و به مقام والای علمی و شخصیتی رسیده اند، به آینده خود امید وار تر می شدم و انگیزۀ دیدار با استاد علی شاه صبار و دیگر شخصیت‌های مثل ایشان در من شکوفا می گردید.
زمانی که به دانشگاه کابل راه یافتم زمینه های زیادی برای من مساعد شد که شخصیت های دیارم را ملاقات کنم و آفریده های علمی ایشان را در صفحه های انترنیتی بخوانم. سال دوم دانشگاه بود که استاد علی شاه صبار را در صحن دانشگاه کابل دیدم؛ پیش از آن زمان با جناب استاد معرفت ظاهری نداشتم اما سیمای مخصوص من و چند رفیقم  به استاد علی شاه صبار نمایانگر آن بود که ما گروهی از بچه ها زادۀ همان دیاری هستیم که خود استاد از آن بر خاسته است؛ فوراً خود را برای یک دیگر معرفی کردیم و دیری با هم در صحن دانشکدۀ زبان و ادبیات قدم زدیم و استاد صبار از فعالیت های علمی، تجارب خود برای ما قصه ها نمود و نصیحت های زیادی کرد. ادامه دارد

به بهانه ی روز جهانی مبارزه با مالاریا

تهیه و ترتیب: دوکتور حبیب “نظیم”

 

 

 

 

به جای پیشگفتار و مقدمه

هیچ گاه و جایی بهتر از این نیست که بتوانی به همنوع ات خدمتی کنی ” به دمی یا درمی یا قلمی یا قدمی” !

از توفیقی که عطا گردید تا بتوانم به مناسبت بیست و پنجم اپریل مصادف به پنجم اردیبهشت(ثور) مطابق با نهم شعبان ” روز جهانی مبارزه با مالاریا” به قلمی خدمتی به همنوعان کنم؛ خیلیها سپاسگزارِ ایزدِ منان هستم.

کلمه مالاریا یک کلمه ایتالیایی و به معنای هوای بد Mal-Aria است که یکی از کشنده ترین بیماری ها در جهان است و در افریقا سالانه جان حدود نیم ملیون نفر را که بیشتر شان کودک هستند میگیرد. عامل انتقال این بیماری ، پشه است و علامت مشخص آن تب دوره ای، سرما، عرق، سردرد، استفراغ، درد بدنی، دردعمومی و تورم  یا بزرگی طحال میباشد. بر اساس اطلاعات منتشر شده از سوی سازمان بهداشت جهانی، بیشتر از نیمی از جمعیت کره زمین در خطر ابتلا به بیماری‌هایی قرار دارند که توسط نیش حشرات منتقل می‌شوند. ادامه دارد

 

               در  تکاپوی آفرینش مسرت معنوی و الهام آفرین!!

نویسنده  : داکتر نصرالدین شاه پیکار

باب اول : بازیابی خودی( خود شناسی )

                      ای    برادر   تو   همه  اندیشه ای        ما بقی خود استخوان و ریشه ای
                      گر گل است اندیشه ای تو گلشنی        ور  بود  خاری   تو  هیمه گُلخنی    ( مولوی)

در آمد سخن  : اگر قرار بود   بینش ” شناخت خودی”، به گونه فشرده  با شیرازه شعری بیان می شد، سروده مولانا و  اشعار سایر شعرا، عرفا، ادبا و سخنزرایان مانند سروده مذبور، میتوانست آئینه تمام نمای آن باشد. در ادبیات و آفرینش های فرهنگی و  تاریخ  تهذیب باستانی ادبی  ما، به گونه ساده ، زیبا، ایجاز و آهنگین  بازیابی های نوی را   در عرصه تصور خود شناسی، خودیابی، خود باوری  و روان شناختی خودی،  بیان شده است که همواره میتواند بنیاد کار های بعدی  را به ساختار جدید  فکری بگیرد.  در این جا سعی خواهیم ورزید تا خواننده های عزیز و گرامی ما، اصل مهم شناخت خودی و شناخت روانی ، یعنی ارتباط فکر و احساس، احوال، رفتار و به گونه کلی تر زندگی را با همه مؤلفه هایش ، درک کنیم. آنگونه که مولوی بار مجدد در مورد توان و نیروی اندیشه، و به ویژه اندیشه خودی و خود شناختی  و اهیمت آن این چنین  می گوید :
                                                              از یک اندیشه که آید از درون            صد جان گردد به یکدم سرنگون
و یا هم در مورد ارزش اندیشه، بینش، کنش و منش این گونه می گوید: ” فکر آن باشد که بگشاید رهی”. حتی در باور های  سنت دینی نیز  تفکر یک ساعت بهتر از هفتاد سال نیایش مورد بررسی قرار داده شده است.  فشرده اینکه حالت بد  و نا رسا موازی و مساویست  است با اندیشه بد و منفی و، واژه دشمن که از ” دُش” و ” من”،  گونه ساختاری گرفته است،  به معنی ” بداندیش”، و ضد من آمده است. ادامه دارد

انجمن اجتماعی جوانان پامیر با راه اندازی کنسرت و نمایش فرهنگ نوروزی ولسوالی های کنار آمو دریا، از نوروز1397 بزرگداشت نمود.

 نوشته: سید اسحاق مقبل

انجمن اجتماعی جوانان پامیر، نوروز عالم افروز را با اشتراک گسترده فرهنگیان و پاسداران فرهنگ دیر پای آریانای کهن، به تاریخ اول ماه حمل 1397، بزرگداشت نمود.
این برنامه با شکوه در  تالار عروسی یی با حضور صد ها اشتراک کننده، در شهر کابل برگزار گردید. هیات رهبری و اعضای انجمن اجتماعی جوانان پامیر، نهایت مسرور اند که یک بار دیگر زمینه دید و باز دید قوم ها را مساعد ساخته و ایشان را وا داشتند در یک فضای مصئون و صمیمی برای لحظاتی کنار هم با خوشی سپری نمایند. ما توانستیم برای همدیاران عزیز مان فرصت تجلیل از نوروز عالم افروز را در یک فضای مناسب و امن، فراهم بسازیم. ادامه دارد

تذکر قسمتی از پروژه های تطبیق شده ، در حال تطبیق، توسط ولسوال صاحب ولسوالی شغنان، در روز بزرگ داشت از نوزوز ۱۳۹۷.

 

نوشته: سید اسحاق مقبل

 

در سال ۱۳۹۶  موسسات و ادارات مختلف دولتی و غیر دولتی در ولسوالی شغنان فعالیت نموده اند و مثل همیشه همه باشندگان این ولسوالی به گونه مستقیم و یا غیرمستقیم از این برنامه ها و پروژه ها مستفید میگردند. تلاش ها و فعالیت های این موسسات، خاصتن ادارات شبکه انکشافی آقاخان ، در خور ستایش و تکریم است. این موسسات توانسته اند ذریعه تحکیم ارتباطات و هماهنگی کامل با اداره ولسوالی مزبور، پروژه های مختلفی را در قرا و قصبات این ولسوالی تطبیق نمایند. تعدادی از این پروژه ها تکمیل و بالای تعدادی هم کار جریان دارد. تلاش های همه دست اندر کاران مقام ولسوالی شغنان، مخصوصن جناب ولسوال صاحب میرزاقل پیمان، در این راستا قابل تقدیر و تمجید است. ادامه دارد

تهیه کننده : سورگل سکا

اُملَوت
در زبان شغنانی
Umlaut in Shughni

مقدمه

یکی از مهمترین تحولاتی که  در گذشته در فونولوژیِ  زبان شغنانی رخ داد پروسه یِ اُملَوت است (umlaut).  این پروسه نه تنها ساختار واژه ها را در این زبان دگرگون کرد بلکه آوایِ دیگری را بوجود آورد که پیش از این پروسه وجود نداشت.  چون از زبان شغنانیِ قدیم هیچ اثری در دست نداریم، ناگزیرفعالیت این پروسه را به یک دوران نا معینی در گذشته نسبت بدهیم. در این نوشته کوششی کرده ام تا در باره یِ این پروسه معلومات عمومی جمع آوری کنم و نقش این پروسه را در رابطه به زبان شغنانی پیشکش خوانندگان کنم. ادامه دارد

نوشته: استاد نورآغا عظيمي

غنچه گل

آمد بهار و غنچه گل باز مي شود
بلبل به سير غنچه به پرواز مي شود
مطرب ز تار و نغمه و چنگ و رباب عشق
با قمري هاي مست هم آواز مي شود               ادامه دارد

مطالعه تاثیرات فارمکلوژیک ادویه ضد افسردگی

نویسنده: محمد جان فروتن

چکیده

افسرده گی از مهمترین  اختلالات  روانی است. در هر مقطع زمانی، حدود 5 تا 6 درصد افراد جامعه افسرده اند (شیوع  نقطه ای) و در حدود 10 درصد مردم در طول زندگی افسرده  می شوند. (شیوع در طی حیات ) علایم افسردگی مبهم بوده  و اغلب، هم توسط بیمار و هم توسط داکتر تشخیص داده نمی شوند. بیمارانی که شکایات خفیفی دارند. به طوری که این  شکایات و علایم با بیماری  فزیکی قابل توجیه نه باشد  و آنها که خیلی ساده ( نوروتیک ) نامیده می شوند می بایست مشکوک به افسردگی تلقی شوند.

ادویه ضد افسردگی که علایم امراض افسردگی راتخفیف می دهد. اکثر ادویه ضد افسردگی که تجویز می شوند از گروپ دوایی ساختمان کیمیاویی سه حلقه ای (tricyclic antidepressant)  بنزین هستند . این گروپ دوایی با نهی دوباره جذب سیرتونین و نوراپینفرین با توقف کردن انتقال  دهنده های سرتونین ونوراپینفرین از خودتاثیر نشان می دهند . ادامه دارد

بیوگرافی وحیدالله “غالب”

نوشته: جنگ بیک

وحیدالله “غالب” فرزند خوشقدم “غالب” شاعر، داستان و مقاله نویس توانا باشنده ی قریه ده شهر ولسوالی شغنان ولایت بدخشان، افغانستان است که در سال 1366 در قریه ده شهر شغنان متولد گردیده است.
در سال 1374 هجری شمسی از ولسوالی شغنان به کابل همرای والدین بنا به وظیفه معلمی که والدین شان در کابل داشتند سفر نمودند، و به مدت یک سال کمتر در کابل زندگی کردند و بعد از سقوط دولت مجاهدین افغانستان, و تسلط طالبان بر افغانستان درسال 1375 هجری شمسی بنا به مشکلات نا امنی از افغانستان مهاجر شدند و عازم کشور همسایه پاکستان شدند.
درپاکستان به مددت 6 سال مهاجر بودند و زندگی را با غم و اندو دور از وطن سپری نمودند، در سال 1381 غالب دوباره به کابل بخاطر پیش برد مکتب برگشت که دوره ی ابتدائی را در قریه ده شهر ولسوالی شغنان در لیسه ده شهر, ثانوی را در کراچی پاکستان در مکتب (فاطمی اکادمی ) و (Aga Khan School, Garden) و پس دوباره لیسه را در ولسوالی شغنان در لیسه ذکور ده شهر به پایان رساند و در سال 1386 هجری شمسی در امتحان کانکور شرکت نموده با اخذ 238 نمبر توانست در پوهنتون بلخ در بخش ادبیات در دپارتمنت دری شامل تحصیلات عالی دولتی گردد . ادامه دارد

احترام به والدین و بزرگان، شفقت بر کودکان ، والدین و بزرگان

تهیه و ترتیب: استاد مولانظر حقدوست
تایپ و ارسال: محمد جان فروتن

در قدم نخست باید دانست که احترام به معنی حرمت داشتن، گرامی داشتن، بزرگ داشت و شفقت، به معنی مهربانی، دلسوزی و نرم دلی میباشد. در مورد حقوق والدین باید بدانیم که خداوند “ج” در سوره ۸۱ آیه ۲۳ چنین فرموده:
ترجمه: ” و پروردگارت فرمان داد که جز او را پرستش نکنید، به پدر و مادر نیکوئی کنید، هرگاه یکی یا هر دوی آنها نزد شما به سن پیری رسیدند و کمترین اهانتی را به آنها روا ندارید و حتی به آنها اف هم نگوئید و بر ایشان فریاد مکشید و با آنها سخنان خوب و پسندیده بگوئید.”یعنی خداوند متعال احسان و نیکی به پدر و مادر را هم ردیف با عبادت خود قرار داده تا فضلیت و برتری پدر و مادر را ثابت نموده باشد.اهانت و استعمال الفاظ رکیک، قهر آمیز در مقابل پدر و مادر را سبب صدمه زدن به شخصیت، منزلت و احترام والای آنان میشوند. اگر آنها آزرده شوند باعث قهر و غضب خداوند متعال میگردد. چنانچه حضرت رسول اکرم (ص) فرموده اند.  ترجمه: ” رضایت و خشنودی پروردگار وابسته به خوشی پدر و مادر است، قهر وغضب خداوند (ج) وابسته به قهر و غضب والدین است.”  ادامه دارد

من به تِله پاتی باور دارم

نگارنده: نوروز علی ثابتی

 

تله پاتی (telepathy) ارتباط فکری ویا انتقال فکر از راه دور، یک پدیده ای است که در عرصه رواشناسی کاربرد زیادی دارد و ساینس معاصر هم بر آن صحه گذاشته است. آن چنان است که دو فرد جدا از هم در جغرافیای دور از هم که حتی یکدیگر را نمی شناسند، ارتباط فکری بر قرار کرده میتوانند. یعنی در مورد یک موضوع یکسان می اندیشند و یا تبادل افکار کنند. این نوع ارتباط ذهنی، در عرصه ادبیات هم کاربرد دارد که دو شاعر در عین زمان با عین مفکوره، پیش از اینکه یکدیگر را بشناسند و یا نشاسند، بی خبر از یکدیگر، شعری را می سرایند که محتوای آن عین سوژه و یا مضمون داشته باشد. در ادبیات، برای این پدیده، بنام توارُد یاد می کنند. تضمین و تخاطری هم میگویند. ادامه دارد

ارتباط با ما و ارسال مضامین برای نشر( مضامین تان باید در میکروسافت وورد نوشته باشد)
sarwar@shughnan.com

 

Print Friendly, PDF & Email